Στρατηγός Μανιάκης

«Εγώ αυτόν τον άνδρα τον είδα και τον θαύμασα. Η φύση είχε συναρμόσει πάνω του όσα ταιριάζουν σε έναν επίδοξο στρατηγό.
Ήταν δέκα πόδια ψηλός το ανάστημα και όσοι τον κοιτούσαν έπρεπε να σηκώσουν το κεφάλι σα να αντίκριζαν καμιά κολώνα ή καμιά βουνοκορφή.
Δεν υπήρχε τίποτε τρυφερό ή μειλίχιο στην μορφή του – έμοιαζε αντιθέτως σαν καταστρεπτικός ανεμοστρόβιλος. Δε μιλούσε, βροντούσε, ενώ τα χέρια του μπορούσαν και τείχη να σείσουν και «πύλας συντρίψαι χαλκάς». Σαν λιοντάρι ορμούσε κοιτώντας με τρομακτική βλοσυρότητα. Αλλά και τα άλλα γνωρίσματά του φαίνονταν να συνάδουν και συνδράμουν τα υπόλοιπα.
Η φήμη τέλος, τόσο διόγκωνε τα χαρακτηριστικά αυτά, ώστε κάθε βάρβαρος φοβόταν τον άνδρα: άλλος γιατί τον είδε και τον θαύμασε και άλλος επειδή άκουσε να μιλούν γι΄ αυτόν και τρομοκρατήθηκε…»
Μιχαήλ Ψελλός, 1078

Μεταξύ των ετών μετά τον θάνατο του Βασιλείου B’ και του Αλέξιου Α’ Κομνηνού (1025 – 1081) βασίλεψαν συνολικά 13 διαφορετικοί Aυτοκράτορες.

Παρόλη την κακοδιοίκηση, ικανοί στρατηγοί μέχρι της βασιλείας του Κ. Μονομάχου, κρατούσαν την Αυτοκρατορία ανέπαφη· και την επέκτειναν όπως ο Μανιάκης στην Σικελία.

Ο Μανιάκης καταγόταν από την Παφλαγονία (βόρεια Ανατολία) όπου είχε μεγάλες εκτάσεις.
Είναι γνωστός ως Gyrgir στις Σκανδιναυικές εποποιίες.
Διορίστηκε «Στρατηγός Αυτοκράτωρ», ενώ στην εκστρατεία στην Σικελία έλαβε μέρος και ο μετέπειτα βασιλιάς της Νορβηγίας Χάραλντ Σιγκουρντσον και πολλοί ακόμη Νορμανδοί μισθοφόροι από την Δυτική και Βόρεια Ευρώπη που μετέφεραν τους θρύλους προς βορράν.

Ο Μανιάκης κατέλαβε κατά την περίοδο 1038-39 συνολικά 14 σικελικές πόλεις.
Η αποφασιστική μάχη δόθηκε στην πεδιάδα των Δραγγίνων, κοντά στην Αίτνα, όπου οι Άραβες συνετρίβησαν εκ νέου.
Άμεσο αποτέλεσμα της μάχης των Δραγγίνων ήταν η θριαμβευτική είσοδος των Ρωμαίων στις Συρακούσες. Έμμεσο αποτέλεσμα ήταν η συνθήκη ειρήνης που υπεγράφη μεταξύ Βυζαντίου και Φατιμιδών της Αιγύπτου, καθώς η περιφανής νίκη και γενικότερα οι επιχειρήσεις του Μανιάκη στη Σικελία είχαν προκαλέσει αίσθηση στον μουσουλμανικό κόσμο.
Τότε όμως έφτασε από την Πόλη διαταγή ανάκλησης του νικηφόρου Στρατηγού, συνέπεια συκοφαντίας από τον ναύαρχο Στέφανο Καλαφάτη, επί Μιχαήλ Δ’ Παφλαγώνα. Ο Στεφανος, ήταν κουνιάδοςτου Αυτοκράτορα και του αδελφού του «πρωθυπουργού» Ιωάννη Ορφανοτρόφου που ουσιαστικά κυβερνούσε την Αυτοκρατορία.

Χωρίς ικανή ηγεσία, το σικελικό μέτωπο κατέρρευσε και δυο χρόνια αργότερα μόνον η Μεσσήνη βρισκόταν υπό βυζαντινή κυριαρχία.
Στην Νότιο Ιταλία η κατάσταση ήταν το ίδιο οικτρή. Οι Νορμανδοί μισθοφόροι της Αυτοκρατορίας υπό τον William de Hauteville, επονομαζόμενο Σιδηρόχειρ, εκμεταλλευόμενοι την αστάθεια που επικρατούσε στην περιοχή, επαναστάτησαν καταλαμβάνοντας τις πόλεις των πρώην εργοδοτών τους.

Ο νέος Αυτοκράτωρ Μιχαήλ Ε’ ο Καλαφάτης αντελήφθη το λάθος του προκατόχου του, αποφυλάκισε τον Μανιάκη και ετοιμάστηκε να τον στείλει στην Ιταλία. Αν και αυτός ο Καλαφάτης σύντομα ανατράπηκε, οι αυτοκράτειρες Ζωή και Θεοδώρα παραχώρησαν σημαντικές δυνάμεις στον Μανιάκη, ο οποίος έφτασε στον Τάραντα της Κάτω Ιταλίας το Πάσχα του 1042.
Αμέσως η κατάσταση άλλαξε υπέρ της Αυτοκρατορίας. Πολλές πόλεις ανακατελήφθησαν και η νορμανδική απειλή περιορίστηκε σε σημαντικό βαθμό.

Πάλι όμως ο Μανιάκης έπεσε θύμα διαβολής και συκοφαντίας από την Κωνσταντινουπολίτικη αυλή.
Κυριότερος εχθρός αυτή τη φορά ήταν ο αξιωματούχος Ρωμανός Σκληρός με τον οποίο είχαν παλιές διαφορές ως γείτονες στην Παφλαγονία.
Χρησιμοποιώντας την επιρροή της αδερφής του Μαρίας Σκλήραινας, που ήταν ερωμένη του νέου αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Θ’ Μονομάχου, ο Ρωμανός διέβαλε συστηματικά τον Μανιάκη στον αυτοκράτορα, πράγμα που οδήγησε στην απόφαση ανάκλησης του στρατηγού για δεύτερη φορά.

Ο Ρωμανός έφτασε στο σημείο να λεηλατήσει την περιουσία του Μανιάκη στην Μικρά Ασία και μάλιστα να ατιμάσει (άλλοι λένε γοητεύσει) την σύζυγο του τελευταίου.
Η είδηση των πράξεων αυτών εξόργισε τον Μανιάκη ο οποίος τον Οκτώβριο του ιδίου έτους στασίασε και ανακυρήχθηκε αυτοκράτορας από τα στρατεύματά του.
Κατά την εκστρατεία εναντίον της Κων/πολης και του Μονομάχου αν και νικηφόρος απεβίωσε.

Έτσι η Σικέλια και η Κάτω Ιταλία χάθηκαν οριστικά από τους Νορμανδούς, οι οποίοι λίγο αργότερα εξεστράτευσαν εναντίον της Δ. Ελλάδος.

Βυζάντιος στρατιώτης, από το βιβλίο του Steven Runciman «Fall of Constantinople»

cd6b88a0da54a345b3e36367989f96c6

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s