Ἐπαρχικόν Βιβλίον

Tο «Ἐπαρχικόν Βιβλίον» ανακάλυψε στη Γενεύη ο Ελβετός επιστήμονας Nicole, στα τέλη του 19ου αιώνα. Ἔλαβε την ονομασία του από τον Έπαρχο της Κωνσταντινούπολης, ο οποίος ήταν τότε ο ανώτατος διοικητής της πρωτεύουσας, ένα είδος διορισμένου, ισόβιου δήμαρχου, και είχε στη δικαιοδοσία του τον έλεγχο των συντεχνιών της Κωνσταντινούπολης. Να σημειωθεί ότι κανείς δεν έμπαινε…

Πορφυρογέννητος

«Κάποτε οι βασιλείς εξεστράτευαν μαζί με τον λαό όπως ο Ιούλιος Καίσαρας, όπως ο σεβαστός Αύγουστος, όπως εκείνος ο περιβόητος Τραϊανός, όπως ο μέγιστος των βασιλέων Κωνσταντίνος και ο Θεοδόσιος και όπως αυτοί που τους διαδέχθηκαν ασπαζόμενοι τον Χριστιανισμό και την θεοσέβεια και οι οποίοι έφεραν την Αρχή των Ρωμαίων στην σημερινή της κατάσταση. Τώρα πια η Βασιλεία των Ρωμαίων…

Ἠ ἀρχή τοῦ τέλους

«Ὦ χρύσεον πόλισμα τῆς Βυζαντίδος, ἥλιε τῆς γῆς, κάλλος οὐκ ἔχον κόρον, ἕως πότε βλέψω σε κατὰ τοὺς ὕπνους; Ὦ γῆ Βυζαντίς, ὦ πόλις τρισολβία, ὀφθαλμὲ τῆς γῆς, κόσμε τῆς οἰκουμένης, τηλαυγὲς ἄστρον, τοῦ κάτω κόσμου λύχνε, ἐν σοὶ γενοίμην, κατατρυφήσαιμί σου· σὺ καὶ περιθάλποις με καὶ διεξάγοις καὶ μητρικῶν σῶν ἀγκαλῶν μὴ χωρίσαις. Ὦ Ῥωμαῒς…

Πόλις-κράτος ἤ μόνον πόλις;

Στη σύγχρονη Ελλάδα, ο κατ’ εξοχήν όρος που δηλώνει την πολιτική εξουσία είναι το κράτος. Η λέξη είναι βέβαια αρχαία και ανήκει σε μια πολύ παραγωγική οικογένεια, αλλά δεν χρησιμοποιείται ποτέ στην Αρχαία Ελλάδα με την νεοελληνική έννοια του «état», «state» κ.ά. παρόλο που μπορούσε να έχει την πολύ συγγενή έννοια της εξουσίας, ακόμη και…

Τό δικαίωμα τῆς ἀντίστασης στό Βυζάντιο

O Κωνσταντίνος Παλαιολόγος ποτέ δεν στέφθηκε Αυτοκράτορας. Επίσημα, από την Εκκλησία. Ήταν καθ΄ όλα νόμιμος Αυτοκράτορας φυσικά, διότι τηρήθηκαν οι διαδικασίες ενθρόνησης από τη Σύγκλητο, τον Στρατό και τον Δήμο. Ο κλήρος ήταν διαιρεμένος μεταξύ Ενωτικών και Ανθενωτικών και αν ο Κωνσταντίνος έδινε το προβάδισμα στη μία ομάδα για να τον στέψει, θα στρεφόταν η…

Πριγκήπισσες κ΄ Δράκοι

Παρότι η Ελληνική Μυθολογία είναι ευρύτερα γνωστή, οι μεσαιωνικές παραδόσεις είναι μόνο κατά τόπους. Οι Ακριτικές περιπέτειες, οι λαϊκές παραδόσεις του Αλέξανδρου, πλήθος παραμυθιών ανακατεμένων με τις αλληλεπιδράσεις των λαών της Μεσογείου διαφυλάχθηκαν στις τοπικές κοινωνίες. Τα μαγεμένα μήλα της Λιογέννητης, ο νεκρός καβαλάρης του αδελφού, οι νεραϊδες που μαγεύουν τον τσοπάνο θα διατηρηθούν και…

Ἰωάννης Ὀρφανοτρόφος

Ο Ιωάννης Ορφανοτρόφος γεννήθηκε σε οικογένεια αργυραμοιβών. Ήταν εκτομίας (ευνούχος). Bρίσκεται στην υπηρεσία του Ρωμανού Γ’ Αργυρού ήδη προτού εκείνος στεφθεί Αυτοκράτορας. Όμως, ο Ιωάννης άδραξε την ευκαιρία να πλησιάσει τη σύζυγο του Ρωμανού Γ΄, την Αυγούστα Ζωή. Η Ζωή, κόρη του Κωνσταντίνου Η΄ Πορφυρογέννητου που είχε πεθάνει χωρίς αρσενικό διάδοχο και επομένως μέλος της…

Στρατηγός Μανιάκης

«Εγώ αυτόν τον άνδρα τον είδα και τον θαύμασα. Η φύση είχε συναρμόσει πάνω του όσα ταιριάζουν σε έναν επίδοξο στρατηγό. Ήταν δέκα πόδια ψηλός το ανάστημα και όσοι τον κοιτούσαν έπρεπε να σηκώσουν το κεφάλι σα να αντίκριζαν καμιά κολώνα ή καμιά βουνοκορφή. Δεν υπήρχε τίποτε τρυφερό ή μειλίχιο στην μορφή του – έμοιαζε αντιθέτως σαν…

Δυνατοί

Επί Ρωμανού Λεκαπηνού, στις αρχές του 10ου, ένας λιμός έπληξε την Αυτοκρατορία με συνέπεια οι δυνατοί, όπως λέγονταν, να αρχίσουν να αγοράζουν σε ευτελή τιμή τα κτήματα των μικρών γεωργών. Ποιοί ακριβώς όμως ήταν οι «δυνατοί»; Επί πάσι δε και όλοι όσοι… «διά τῆς ἑτέρων δυναστείας,  πρός οὕς παρρησιασμένως ὠκείωνται, ἰκανοί εἰσίν ἐκφοβῆσαι τούς ἐκποιοῦντας ἤ…